Waterland (Amsterdam) · Wanneer ligt een maaltijdwinkel op de boodschappenroute?

Het CBS publiceert voor Waterland een gemiddelde van 2,2 km tot de eerste grote supermarkt. De gemeente Amsterdam komt op 0,6 km. Dat zijn afstanden vanaf woonadressen over de weg, gewogen naar bewoners. Van de 5 onderzochte buurten met ten minste 200 inwoners heeft Schellingwoude-Oost de kortste gepubliceerde afstand en Holysloot de langste, met eventuele gedeelde uitersten. De grens van Waterland is hierbij geen muur. De voorziening op 0,6 km kan aan de andere kant van een wijkgrens liggen.

Binnen 1 kilometer over de weg zijn vanuit Schellingwoude-Oost gemiddeld 0,9 grote supermarkten bereikbaar. Vanuit Holysloot is dat 0. Verruim de afstand naar 3 kilometer en de gemiddelden worden 8,6 respectievelijk 0. Voor Schellingwoude-Oost komen er gemiddeld 7,7 keuzes binnen bereik wanneer je die ruimere afstand toelaat. Bij Holysloot is die toevoeging 0. Je kunt zulke gemiddelden niet aftrekken van een adressenlijst om precies zoveel nieuwe concurrenten aan te wijzen. Dezelfde zaak kan vanuit beide buurten bereikbaar zijn.

Een andere aankoop geeft een ander beeld. De dichtstbijzijnde winkel voor overige dagelijkse levensmiddelen lag voor inwoners van Schellingwoude-Oost op gemiddeld 1,9 km. Die route was langer vergeleken met de 0,6 km naar grote supermarkten. Voor Holysloot horen bij dezelfde vergelijking 6,5 km en 5,8 km. Kijk nu naar de treinstation. De afstand ernaartoe bedroeg 5,1 km vanuit Schellingwoude-Oost en 10,2 km vanuit Holysloot. Dit zijn losse bestemmingen gemeten vanaf woningen. Wie vanuit een treinstation vertrekt moet de route naar de winkel zelf nalopen.

In Schellingwoude-Oost woonden volgens de kerncijfers 625 mensen in een buurt met 265 particuliere huishoudens. 75 van die huishoudens bestonden uit één persoon, ongeveer 28,3%. In Holysloot kwamen 35 eenpersoonshuishoudens op 110 huishoudens uit, oftewel 31,8%. De buurt met de meeste inwoners binnen deze selectie was Schellingwoude-Oost, met 625 inwoners. De cijfers maken zichtbaar van welke bewoners de afstandsmeting uitgaat. Of een huishouden een gezinsmaaltijd en een losse portie wil kopen, vraagt een afzonderlijke waarneming op het tijdstip waarop jij wilt openen.

De middelste waarneming in een rangschikking van 421 bruikbare buurten in Amsterdam ligt bij Rijnbuurt-West, met 0,5 km naar de eerste grote supermarkt. Rond een kwart van de reeks staat Don Bosco (0,4 km), rond driekwart Reigersbos 3 (0,8 km). Elke buurt telt hier eenmaal mee. Van de 421 hebben er 420 een kortere afstand dan de 5,8 km van Holysloot. Alleen Holysloot heeft precies die gepubliceerde waarde. Het verschil tussen de twee kwartielwaarnemingen is 0,4 km. Leg de spreiding binnen Waterland van 5,2 km ernaast voordat je deze wijk als doorsnee voorbeeld van Amsterdam kiest.

Zoek een tweede vertrekpunt met vergelijkbaar bereik. Aetsveld-Noord komt buiten de onderzoekswijk qua route naar de grote supermarkt het dichtst bij Schellingwoude-Oost. Het verschil bedraagt 0 km. Voor een winkel voor overige dagelijkse levensmiddelen zijn de bijbehorende gemiddelden 1,2 km in Aetsveld-Noord en 1,9 km in Schellingwoude-Oost. Kijk je naar de treinstation, dan krijg je 2 km tegenover 5,1 km. Ondanks het vergelijkbare bereik van grote supermarkten verschilt de toegang tot de treinstation sterker. Neem die bestemming mee als je in Schellingwoude-Oost en Aetsveld-Noord hetzelfde bezoekmoment observeert.

Gebruik de wijkwaarde van 2,2 km als praktische scheidslijn voor de veldproef. In 3 van de 5 opgenomen buurten ligt de gemiddelde route naar een grote supermarkt op of onder deze waarde. Deze selectie omvat samen 660 particuliere huishoudens en bevat Schellingwoude-Oost, Durgerdam, Zunderdorp. De andere 2 buurten omvatten 245 huishoudens. Deze groepen zijn ruimtelijke referenties voor een winkel met kant-en-klare maaltijden. De eerste groep kan op papier dichtbij wonen terwijl een onhandige oversteek juist op het beoogde bezoekmoment veel tijd kost.

Begin je eerste ronde in Schellingwoude-Oost, waar je bij een bereik van 1 kilometer gemiddeld 0,9 grote supermarkten als vertrekpunt hebt. Test de route vanaf het perron en vanaf de fietsenstalling afzonderlijk. Noteer voor beide of een klant met twee boodschappentassen de ingang kan gebruiken. Vraag bij het afhalen hoe lang het duurde om te stoppen, de bestelling op te halen en weer te vertrekken. Herhaal diezelfde proef in Holysloot en noteer naast de routeafstand één omstandigheid die anders was. Bewaar de datum van beide rondes bij de wijkcode WK0363NQ zodat een volgende lezer de historische tabel kan terugvinden en de meting buiten opnieuw kan uitvoeren.