Nieuwe Niedorp (Hollands Kroon) · Waar doet een verswinkel iets anders dan de supermarkt?

Het CBS publiceert voor Nieuwe Niedorp een gemiddelde van 1,2 km tot de eerste winkel voor overige dagelijkse levensmiddelen. De gemeente Hollands Kroon komt op 1,6 km. Dat zijn afstanden vanaf woonadressen over de weg, gewogen naar bewoners. Van de 3 onderzochte buurten met ten minste 200 inwoners heeft De Veert de kortste gepubliceerde afstand en Buitengebied Nieuwe Niedorp de langste, met eventuele gedeelde uitersten. De grens van Nieuwe Niedorp is hierbij geen muur. De voorziening op 0,7 km kan aan de andere kant van een wijkgrens liggen.

Binnen 1 kilometer over de weg zijn vanuit De Veert gemiddeld 7 overige winkels voor dagelijkse levensmiddelen bereikbaar. Vanuit Buitengebied Nieuwe Niedorp is dat 0,6. Verruim de afstand naar 3 kilometer en de gemiddelden worden 8 respectievelijk 4,1. Voor De Veert komen er gemiddeld 1 keuzes binnen bereik wanneer je die ruimere afstand toelaat. Bij Buitengebied Nieuwe Niedorp is die toevoeging 3,5. Je kunt zulke gemiddelden niet aftrekken van een adressenlijst om precies zoveel nieuwe concurrenten aan te wijzen. Dezelfde zaak kan vanuit beide buurten bereikbaar zijn.

Een andere aankoop geeft een ander beeld. De dichtstbijzijnde grote supermarkt lag voor inwoners van De Veert op gemiddeld 0,6 km. Die route was korter vergeleken met de 0,7 km naar overige winkels voor dagelijkse levensmiddelen. Voor Buitengebied Nieuwe Niedorp horen bij dezelfde vergelijking 2,3 km en 2,6 km. Kijk nu naar de basisschool. De afstand ernaartoe bedroeg 0,7 km vanuit De Veert en 2 km vanuit Buitengebied Nieuwe Niedorp. Dit zijn losse bestemmingen gemeten vanaf woningen. Wie vanuit een basisschool vertrekt moet de route naar de winkel zelf nalopen.

In De Veert woonden volgens de kerncijfers 1.030 mensen in een buurt met 435 particuliere huishoudens. 100 van die huishoudens bestonden uit één persoon, ongeveer 23%. In Buitengebied Nieuwe Niedorp kwamen 40 eenpersoonshuishoudens op 175 huishoudens uit, oftewel 22,9%. De buurt met de meeste inwoners binnen deze selectie was Nieuwe Niedorp Dorpsstraat e.o., met 1.815 inwoners. De cijfers maken zichtbaar van welke bewoners de afstandsmeting uitgaat. Of een huishouden een brood, een portie voor twee en een cadeauverpakking wil kopen, vraagt een afzonderlijke waarneming op het tijdstip waarop jij wilt openen.

De middelste waarneming in een rangschikking van 52 bruikbare buurten in Hollands Kroon ligt bij Buitengebied 't Veld, met 1,6 km naar de eerste winkel voor overige dagelijkse levensmiddelen. Rond een kwart van de reeks staat Middenmeer Kroonwaard, Schelpenwijk e.o. (0,7 km), rond driekwart Buitengebied Lutjewinkel (3,3 km). Elke buurt telt hier eenmaal mee. Van de 52 hebben er 35 een kortere afstand dan de 2,6 km van Buitengebied Nieuwe Niedorp. Alleen Buitengebied Nieuwe Niedorp heeft precies die gepubliceerde waarde. Het verschil tussen de twee kwartielwaarnemingen is 2,6 km. Leg de spreiding binnen Nieuwe Niedorp van 1,9 km ernaast voordat je deze wijk als doorsnee voorbeeld van Hollands Kroon kiest.

Zoek een tweede vertrekpunt met vergelijkbaar bereik. Middenmeer Kroonwaard, Schelpenwijk e.o. komt buiten de onderzoekswijk qua route naar de winkel voor overige dagelijkse levensmiddelen het dichtst bij De Veert. Het verschil bedraagt 0 km. Voor een grote supermarkt zijn de bijbehorende gemiddelden 0,8 km in Middenmeer Kroonwaard, Schelpenwijk e.o. en 0,6 km in De Veert. Kijk je naar de basisschool, dan krijg je 0,9 km tegenover 0,7 km. De alternatieve aankoop bij een grote supermarkt levert minstens zoveel verschil op als de afstand tot de basisschool. Vraag mensen in Middenmeer Kroonwaard, Schelpenwijk e.o. daarom welke winkel of zaak ze in werkelijkheid als alternatief zien.

Gebruik de wijkwaarde van 1,2 km als praktische scheidslijn voor de veldproef. In 2 van de 3 opgenomen buurten ligt de gemiddelde route naar een winkel voor overige dagelijkse levensmiddelen op of onder deze waarde. Deze selectie omvat samen 1.245 particuliere huishoudens en bevat De Veert, Nieuwe Niedorp Dorpsstraat e.o.. De andere 1 buurten omvatten 175 huishoudens. Deze groepen zijn ruimtelijke referenties voor een toonbank voor versproducten. De eerste groep kan op papier dichtbij wonen terwijl een onhandige oversteek juist op het beoogde bezoekmoment veel tijd kost.

Begin je eerste ronde in De Veert, waar je bij een bereik van 1 kilometer gemiddeld 7 overige winkels voor dagelijkse levensmiddelen als vertrekpunt hebt. Schrijf bij drie concrete mandjes op welk product onderweg al verkrijgbaar is. Loop daarna dezelfde route rond sluitingstijd. Vraag bij de kassa naar de laatste aankoop waarvoor iemand echt omreed. Bewaar de route met het antwoord zodat je later kunt terugzoeken waar de omweg ontstond. Herhaal diezelfde proef in Buitengebied Nieuwe Niedorp en noteer naast de routeafstand één omstandigheid die anders was. Bewaar de datum van beide rondes bij de wijkcode WK191116 zodat een volgende lezer de historische tabel kan terugvinden en de meting buiten opnieuw kan uitvoeren.